Co to jest bania ruska?

Bania ruska (rosyjska) to tradycyjna wschodniosłowiańska łaźnia, w której ciało grzeje wilgotna para z pieca-kamienki, a kąpiel łączy się z parzeniem venikiem — miotełką z gałązek brzozy lub dębu. Po parilce chłodzi się zimną wodą, śniegiem albo w przeręblu.

Klasyczna bania ma trzy pomieszczenia: przedsionek (predbannik) do przebierania się i odpoczynku, myłnię do mycia oraz parilkę z piecem i ławami. Polskie Towarzystwo Saunowe zalicza „ruską banię” do dodatkowych rodzajów saun i podaje dla niej 50–65°C przy 40–60% wilgotności. Rosyjska encyklopedia bani RusPar zaleca 60–80°C przy wilgotności od 50% do 20%.

Od sauny fińskiej bania różni się większą wilgotnością, niższą temperaturą, centralną rolą venika i obecnością parilszczika — osoby, która „paruje” gościa. Pierwsze wzmianki o łaźniach Słowian wschodnich zawiera „Powieść minionych lat” spisana w XII wieku, m.in. w opowieści o księżnej Oldze z 945 roku. W Polsce najdłuższą tradycję bani ma Suwalszczyzna. Więcej: bania rosyjska — rytuał i venik.